Zacznijmy od tego jaka jest w ogóle definicja polskiego producenta kosmetyków? Polski producent kosmetyków to firma wytwarzająca kosmetyki w Polsce, której zakład rejestruje się u państwowego powiatowego inspektora sanitarnego w ciągu 30 dni od rozpoczęcia działalności (według Państwowej Inspekcji Sanitarnej). Przy wyborze producenta sprawdza się etykietę (adres osoby odpowiedzialnej, lista INCI, numer partii), deklarację dobrych praktyk produkcji (norma ISO 22716) i zakres oferty.
Czego dowiesz się z artykułu?
- Kim jest polski producent kosmetyków i czym różni się od osoby odpowiedzialnej
- Jakie obowiązki mają producenci kosmetyków według przepisów UE i prawa krajowego
- Jakie rodzaje kosmetyków zwykle znajdują się w ofercie producenta
- Czym różni się produkcja własna od produkcji na zlecenie
- Jak wybrać producenta: co sprawdzić na etykiecie i w informacjach o produkcji
- Jakie mity krążą wokół rejestracji zakładów, zgłoszeń i certyfikatów
Kim jest polski producent kosmetyków?
Polski producent kosmetyków to firma, która wytwarza kosmetyki w Polsce. Według Państwowej Inspekcji Sanitarnej wytwórcą może być osoba fizyczna, firma lub inna jednostka organizacyjna. Za wytwórcę uznaje się także zakład produkujący na zlecenie osoby odpowiedzialnej. Według art. 2 rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 kosmetyk to substancja lub mieszanina przeznaczona do kontaktu z zewnętrznymi częściami ciała albo z zębami i błonami śluzowymi jamy ustnej. Jej wyłącznym lub głównym celem jest oczyszczanie, perfumowanie, zmiana wyglądu, ochrona, utrzymanie w dobrej kondycji lub korygowanie zapachu ciała.
Jedna firma może łączyć rolę wytwórcy i osoby odpowiedzialnej. Osobą odpowiedzialną może być producent, importer, dystrybutor lub podmiot wyznaczony umową. Przed wprowadzeniem produktu do obrotu w UE trzeba ją wyznaczyć.
| Rola | Kto ją pełni | Główne zadania |
| Wytwórca | Zakład, który wytwarza kosmetyk, także na zlecenie | Rejestracja zakładu u państwowego powiatowego inspektora sanitarnego w ciągu 30 dni od rozpoczęcia działalności; produkcja zgodna z dobrymi praktykami (ISO 22716) |
| Osoba odpowiedzialna | Producent, importer, dystrybutor lub podmiot wyznaczony umową | Gromadzenie i aktualizowanie dokumentacji produktu, raport bezpieczeństwa, zgłoszenie w CPNP, udostępnianie dokumentacji organom kontroli |
| Organy nadzoru | Państwowa Inspekcja Sanitarna i Inspekcja Handlowa | Kontrola produktów; Inspekcja Sanitarna prowadzi także bieżący nadzór nad warunkami wytwarzania |
Jak kosmetyk trafia do obrotu: etapy
Droga kosmetyku od receptury do sklepu obejmuje kilka etapów wymaganych przepisami. Poniższa kolejność jest uproszczona.
- Ocena bezpieczeństwa: raport bezpieczeństwa zgodny z załącznikiem I do rozporządzenia (WE) nr 1223/2009.
- Dokumentacja produktu: osoba odpowiedzialna gromadzi ją i aktualizuje oraz udostępnia polskim organom kontroli na żądanie.
- Produkcja w zarejestrowanym zakładzie: Inspekcja Sanitarna monitoruje przestrzeganie dobrych praktyk produkcji według normy PN-EN ISO 22716.
- Zgłoszenie w CPNP: przed wprowadzeniem do obrotu produkt zgłasza się w europejskim portalu CPNP.
- Oznakowanie: etykieta zawiera m.in. nazwę i adres osoby odpowiedzialnej, wykaz składników, numer partii oraz datę minimalnej trwałości lub okres po otwarciu (art. 19).
- Deklaracje na opakowaniu: art. 20 zabrania przypisywania produktom cech lub funkcji, których nie mają.
Według Inspekcji Sanitarnej zgłoszenie w CPNP nie potwierdza, że produkt jest kosmetykiem, że dopuszczono go do sprzedaży ani że jest bezpieczny. Rejestracja zakładu nie jest też zgodą na produkcję.
Jakie rodzaje kosmetyków wytwarzają polscy producenci?
Producenci kosmetyków oferują zwykle preparaty do twarzy, ciała, dłoni i stóp, włosów i higieny intymnej, kosmetyki dla dzieci oraz zestawy. Zakres oferty zależy od producenta, a rozporządzenie określa kosmetyk przez przeznaczenie i miejsce stosowania, dlatego asortyment dzieli się zwykle według obszaru ciała.
| Obszar | Typowe produkty | Na co zwrócić uwagę |
| Twarz | Żele, pianki i olejki do mycia, płyny micelarne, toniki, serum, kremy, olejki, maski, peelingi, pielęgnacja ust | Typ skóry i kompozycja zapachowa (Parfum) na liście INCI |
| Ciało | Balsamy, masła, olejki, peelingi, żele pod prysznic, olejki do kąpieli, mydła | Konsystencja i sposób użycia podany na opakowaniu |
| Dłonie i stopy | Kremy, maski, peelingi | Konsystencja i okres po otwarciu |
| Włosy | Szampony, odżywki, maski, olejki, serum do końcówek | Rodzaj produktu (mycie lub odżywianie) i typ skóry głowy |
| Higiena intymna | Żele i pianki | Przeznaczenie wskazane na opakowaniu |
| Kosmetyki dla dzieci | Pianki do mycia, kremy ochronne, olejki do kąpieli i masażu | Przeznaczenie wiekowe wskazane przez producenta |
| Zestawy | Połączenia produktów z kilku grup, np. na prezent | Skład każdego produktu z zestawu |
Przykładem jest Manufaktura NOVA Kosmetyki, polski producent kosmetyków, w którego ofercie są kosmetyki do twarzy, ciała, dłoni i stóp oraz włosów, a także zestawy.
Kosmetyki spłukiwane i niespłukiwane
Produkty spłukiwane (żele, szampony, maski zmywane po czasie wskazanym przez producenta) i niespłukiwane (kremy, balsamy, serum, olejki) różnią się czasem kontaktu ze skórą i sposobem użycia. Wymagane informacje, m.in. wykaz składników i środki ostrożności, producent podaje na opakowaniu niezależnie od tego, czy produkt się spłukuje.
Zestawy kosmetyków
Zestaw łączy kilka produktów w jednym opakowaniu, np. z myślą o prezencie lub o określonym etapie pielęgnacji. Każdy produkt z zestawu ma własną listę INCI, dlatego skład i etykietę ocenia się dla każdego z nich z osobna.
Składniki i receptury: czym różnią się kosmetyki różnych producentów
Skład kosmetyku opisuje wykaz INCI, w którym składniki są podane w kolejności malejącej według masy, a te poniżej 1% mogą występować w dowolnej kolejności. Początek listy pokazuje więc składniki o największym udziale. Przy porównywaniu produktów różnych producentów zestawia się listy INCI obok siebie i zwraca uwagę na kompozycję zapachową (Parfum), konserwanty i składniki aktywne.
Według Inspekcji Sanitarnej te same wymagania obowiązują wszystkie kosmetyki, także te o składnikach pochodzenia naturalnego. Pochodzenie składników nie zmienia więc obowiązku oceny bezpieczeństwa, prowadzenia dokumentacji i prawidłowego oznakowania.

Produkcja własna i produkcja na zlecenie
- Produkcja własna: wytwórca i osoba odpowiedzialna to ta sama firma, a etykieta wskazuje jej nazwę i adres.
- Produkcja na zlecenie: zakład wytwarza produkt dla osoby odpowiedzialnej, która może być odrębnym podmiotem. Wytwórca rejestruje zakład, a osoba odpowiedzialna prowadzi dokumentację i zgłasza produkt w CPNP.
- Import: według Inspekcji Sanitarnej produkty importowane muszą spełniać takie same wymagania jak wytwarzane w UE, a za produkt odpowiada importer albo osoba wyznaczona na piśmie w UE.
Podział ról ustala umowa, dlatego przy współpracy B2B znaczenie ma jasne wskazanie, kto jest wytwórcą, a kto osobą odpowiedzialną.
Jak wybrać polskiego producenta kosmetyków: lista kontrolna
- Etykieta: nazwa i adres osoby odpowiedzialnej, wykaz INCI, numer partii, data minimalnej trwałości lub okres po otwarciu (art. 19).
- Informacje o wytwórcy: czy producent podaje, gdzie i na jakich zasadach wytwarza kosmetyki. Rejestr zakładów nie jest publiczny, więc takie informacje podaje sam producent.
- Dobre praktyki produkcji: czy producent deklaruje stosowanie normy PN-EN ISO 22716, której przestrzeganie monitoruje Inspekcja Sanitarna.
- Deklaracje na opakowaniu: art. 20 zabrania przypisywania produktom cech lub funkcji, których nie mają. Producenta można poprosić o potwierdzenie deklaracji.
- Zakres oferty: czy asortyment obejmuje potrzebne obszary (twarz, ciało, włosy, zestawy) i jakie są kanały sprzedaży.
- Kontakt: czy producent udostępnia dane kontaktowe i odpowiada na pytania o skład.
Najczęstsze mity o rejestracji, zgłoszeniach i etykietach
- „Rejestracja zakładu oznacza zgodę na produkcję.” Według Inspekcji Sanitarnej rejestracja zakładu nie jest zgodą na produkcję, a rejestr nie jest publiczny.
- „Zgłoszenie w CPNP potwierdza bezpieczeństwo produktu.” Według Inspekcji Sanitarnej zgłoszenie nie potwierdza, że produkt jest kosmetykiem, że dopuszczono go do sprzedaży ani że jest bezpieczny.
- „Kosmetyki z importu podlegają luźniejszym wymaganiom.” Produkty importowane muszą spełniać takie same wymagania jak wytwarzane w UE, w tym mieć raport bezpieczeństwa.
- „Kosmetyk o składnikach pochodzenia roślinnego ma inne wymagania.” Te same wymagania obowiązują wszystkie kosmetyki, także te o składnikach pochodzenia naturalnego.
- „Adres na etykiecie to adres zakładu produkcyjnego.” Etykieta wskazuje osobę odpowiedzialną, która nie musi być wytwórcą.
FAQ: najczęstsze pytania o polskich producentów kosmetyków
Kim jest polski producent kosmetyków?
Polski producent kosmetyków to firma wytwarzająca kosmetyki w Polsce. Jako wytwórca rejestruje zakład u państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, a gdy jest też osobą odpowiedzialną, prowadzi dokumentację produktu i zgłasza go w CPNP.
Czy producent kosmetyków w Polsce musi zarejestrować zakład?
Tak. Według Inspekcji Sanitarnej wytwórca zgłasza zakład państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu w ciągu 30 dni od rozpoczęcia działalności (krajowa ustawa z 4 października 2018 r., art. 6). Rejestracja nie oznacza zgody na produkcję.
Kto odpowiada za dokumentację i bezpieczeństwo kosmetyku?
Za dokumentację produktu, w tym raport bezpieczeństwa, odpowiada osoba odpowiedzialna. Może nią być producent, importer, dystrybutor lub podmiot wyznaczony umową, a dokumentację udostępnia ona organom kontroli na żądanie.
Czy zgłoszenie w CPNP potwierdza, że kosmetyk jest bezpieczny?
Nie. Według Inspekcji Sanitarnej zgłoszenie w CPNP nie potwierdza, że produkt jest kosmetykiem, że dopuszczono go do sprzedaży ani że jest bezpieczny. Zgłoszenia dokonuje się przed wprowadzeniem produktu do obrotu.
Jak sprawdzić, kto odpowiada za kosmetyk?
Etykieta kosmetyku zawiera nazwę lub firmę oraz adres osoby odpowiedzialnej (art. 19 rozporządzenia (WE) nr 1223/2009). Nie zawsze jest to firma, która produkt wytworzyła.
Czy producent kosmetyków może produkować na zlecenie?
Tak. Według Inspekcji Sanitarnej zakład może wytwarzać produkty na zlecenie osoby odpowiedzialnej. Wytwórca rejestruje wtedy zakład, a osoba odpowiedzialna prowadzi dokumentację i zgłasza produkt w CPNP.
Podsumowanie
Producent kosmetyków działający w Polsce wytwarza kosmetyki, rejestruje zakład u państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, a gdy pełni też rolę osoby odpowiedzialnej, odpowiada za dokumentację, raport bezpieczeństwa i zgłoszenie w CPNP. Oferta obejmuje zwykle kosmetyki do twarzy, ciała, dłoni i stóp, włosów oraz zestawy. Przy wyborze producenta liczą się etykieta z adresem osoby odpowiedzialnej, lista INCI, informacje o dobrych praktykach produkcji i deklaracje możliwe do udokumentowania. Tu możesz dowiedzieć się więcej o jednej z polskich manufaktur kosmetycznych: https://novakosmetyki.pl/content/4-o-nas

